Reklamlar denince akliniza ilk olarak ne geliyor? Koltugunuza oturmus filmler, diziler izlerken aralarda cikan televizyon reklamlari mi? Yoksa derginizi, gazetenizi karistirirken gozunuze carpan basin reklamlari mi? Belki de radyoda dinlediginiz 'jingle'lar, ya da internette sorf yaparken karsiniza cikan bannerlar? Peki ya evinizin disinda hareket halindeyken gozunuze takilan reklamlar? "Out of Home Advertising", eski adiyla "Outdoor Advertising" (Acikhava Reklamciligi) olarak bilinen bu reklamlar belki de surekli gozumuzun onunde olan ama reklamlar denince aklimiza gelenlerin ilk siralarina henuz pek yerlesememis bir reklam kanali. Ancak basta Kuzey Amerika ve Avrupa olmak uzere butun dunyada toplam reklam harcamalari pastasindaki payini hizla arttirarak, reklam dunyasinin uvey evlatligindan, hatiri sayilir kanallarindan biri olmaya dogru emin adimlar atan bir kanal.
Out of Home Advertising icin tuketiciler evlerinin kapisindan disari adimlarini attiklari anda 'primetime' basliyor. Tuketicilerin ise, okula gidip geldikleri, alisveris yaptiklari, kostuklari, otobus bekledikleri, trafikte takildiklari, yemek yedikleri, disarida hareket halinde olduklari her an, her saniye, her adim primetime, yani dikkatlerinin cekilebilecegi en iyi anlar olarak goruluyor. Peki bu anlar nasil degerlendiriliyor? Sadece hemen hepimizin ilk aklina gelen billboard'larla, yani buyuk reklam panolari ile mi, yoksa baska kanallar da kullanarak mi? Elbette, Out of Home Advertising cok daha fazlasini iceriyor. Out of home Advertising ile ugrasanlar icin her gun, her yer tuketicilere ulasmak, onlarla baglanti kurmak icin yepyeni bir firsat olduguna gore, bizim en cok farkina vardigimiz reklam panolari ile sinirli kalmiyorlar. Hatta bu nedenle Outdoor Advertising (Acikhava Reklamciligi) terimine otuzdan fazla yeni reklam kanali da eklenerek, butun bu kanallar Out of Home Advertising terimi catisi altinda birlestirilmistir.Bu yazi icerisinde orijinal ismini kullanmamin sebebi de su an icin Turkce'de hala Outdoor Advertising'in karsiligi olan Acikhava Reklamciligi teriminin kullaniliyor olmasidir.Peki hedef kitleden cok sayida insanin, cok sik olarak gorecegi ne gibi firsatlar olabilir?

Otobuslere ne dersiniz? Koskocaman yuzeyleriyle, surekli hareket halinde olmalariyla ve gunde yuzlerce hatta belki binlerce insani tasimalariyla oldukca onemli bir kaynak olusturuyorlar. Otobuslerin ic panelleri, dis yuzeyleri, yan taraflari, arka yuzeyleri, metrolar, trenler, otobus duraklari, metro ve tren istasyonlari, havaalanlari, yani genel olarak "Transit Reklamciligi" adini alan toplu tasima araclari ve ulastiklari her nokta, Out of Home Advertising uzerine calisan reklam sirketlerinin elde etmek icin yaristiklari bolgeler. Aslinda cogunlukla yarisanlar reklamlarin kendilerini yaratan ajanslar degil, bu reklam alanlarinin servislerini yapan ve bu konuda uzmanlasan sirketler... Bu sirketler, sehir belediyelerinden veya alan sahiplerinden ihaleler yoluyla toplu tasima araclarinin, panolarin, bina yuzeylerinin, duraklarin, istasyonlarin vb. alanlarin belli surelerle kullanim haklarini aliyorlar ve daha sonra reklam 'yaraticisi' ajanslara bu alanlari sunuyorlar. Ancak tabii ki, bunlar sadece birer araci kurum olarak gorulmemeli; cunku bu reklam alanlarini cesitlendirmek, daha efektif ve ilgi cekici hale getirmek icin degisik yontemler de gelistiriyorlar. Bunun en belirgin ornegi, reklam sirketlerinin "The Valley" (Vadi) adini koyduklari New York'taki Times Square gibi kalabalik meydanlarda, cadde ustlerinde, sokak baslarinda bulunan telefon kulubeleri. Bazilari icin sadece birer haberlesme araci olan bu kulubeler; bazilari, ozellikle reklamverenler icinse reklamlarini sergileyebilecekleri birer kanal. Out of Home Media uzerinde uzmanlasan bu sirketler, sehrin kalabalik bolgelerindeki telefon kulubelerini kiralayarak, hatta bu alanlara telefon kulubeleri yerlestirerek hem bir hizmet sunmus, hem de kendilerine reklam alani yaratmis oluyorlar. Ustelik kulubeler farkli sayilarda yanyana getirilerek reklamlarin boyutlarina da uyum saglayabiliyorlar.
Out of Home Advertising'in hedef kitlesine kolayca ulasabilmesi icin reklam alanlarinin yanisira, reklamlarin gercekten dikkat cekici olmasi da cok onemli; cunku yolda kalabalik arasinda isine giden bir insanin dikkatini cekmekle, televizyonun karsisinda dogrudan reklami goren bir insanin dikkatini cekmek oldukca farkli. Ustelik acikhavada hareket halindeki potansiyel tuketicinin sadece gormesini degil, ilgi gostermesini de basarmak icin arti bir caba sarfetmek gerekiyor. Bunun icin bazi taktikler de var. Genellikle reklamlar hareket halindeyken goruldugu icin; ne kadar kisa olurlarsa, bu reklamlarin okunabilirligi o kadar artiyor. Ayni zamanda, mesajlarin fazla karisik olmamasi ve kisa zamanda anlasilabilir olmasi da reklamlari daha etkin kiliyor.Bunlara ek olarak, reklamlar belli bir mesafeden gorulecegi icin harflerin ve grafiklerin kalinligi, buyuklugu, netligi, mesajin iletiminde cok etkili. Ve de renkler... Parlak, temiz ve karsit renkler kullanildigi olcude reklamlarin carpiciliklari da artiyor.

Ama en onemlisi markanin boyutu ve konumu... Cunku reklamverenin amaci sadece disarida bulunan insanlarin goz zevkine hitap etmek degil, ayni zamanda markanin gorunurlugunu, hatirlanabilirligini arttirmak.
Ancak gelisen teknolojiyle beraber, artik Out Of Home Advertising de sadece dikkat cekici unsurlar uzerinde yogunlasmaktan cikip daha interaktif hale getirilmeye baslandi. Out of Home Advertising konusunda Amerika ve Avrupa'da pazarin buyuk bir bolumune sahip olan TDI sirketinin (Infinity Outdoor ile birlestikten sonra Viacom Outdoor adini aldi) gelistirdigi "StreetBeam" teknolojisi bu alana oldukca farkli bir boyut katti. StreetBeam teknolojisi, Turkcesiyle sokak isini teknolojisi; handheld, palmtop ve WAP'li telefon kullanicilarina iki boyutlu bir reklamdan cok daha otesini sunan elektronik panolardan olusuyor. Bu elektronik aletlere sahip olan insanlar; otobus duraginda beklerken, telefon kulubelerinde ve benzeri reklam alanlarinda, ilgili reklam hakkinda her turlu bilgiye ulasabiliyorlar. Tuketiciyle 'el sikismak' dedikleri, tuketicinin elektronik aletine direkt olarak isin veren ve bilgi aktarimini saglayan bu panolar sayesinde tuketici, reklamverenin en yakin magazasi nerede, hangi urunde ne kadar indirim var hemen ogrenebiliyor; urun cesitleri, indirim kuponlari, promosyonlar, haritalar, oyunlar, en son haberler ve daha bircok bilgiye aninda ulasabiliyor. Bunun en guzel ornegi, bir sinemada hangi filmler var, en kolay ve kisa yoldan sinemaya nasil yetisebilirsiniz, tum bunlari StreetBeam sayesinde kolayca ogrenebilmeniz. Tabii "Palm-based PDA"iniz ve WAP'li telefonunuz varsa...
Peki butun bunlar uzerinde bu sekilde ugrasilmasi icin, yani Out of Home Media'nin diger reklam kanallarina tercih edilmesi icin ne gibi sebepler olabilir? Baska bir deyisle, Out of Home Advertising'i reklam dunyasinin on siralarina atan nedir? Oncelikle Out of Home Advertising'in maliyeti diger reklam kanallarina oranla cok daha dusuk. 30 gun boyunca sergilenecek olan buyuk bir reklam panosu, 1 dakikalik bir reklam filminden cok daha uygun bir maliyete sahip. Bunun yaninda, sergilenme suresinin uzun ve surekli olmasi bakimindan gorulme sikligi ve ulastigi insan sayisi cok daha fazla olabiliyor. Butun avantajlar; saglam bir ulasim altyapisi, girisimci zeka ve ruhlar, bu endustriye olan yatirimlar, demografik arastirmalar, teknoloji ve tabii ki bilgisayarla birlesince son derece basarili reklam firsatlari ve buyuk bir buyume potansiyeli ortaya cikiyor. Bu yuzden Out of Home Advertising, bir zamanlar goz ardi edilen reklam panolarinin yeniden dogusu, yani reklamciligin Ronesans'i olarak goruluyor ve buna bagli olarak da reklamverenlerin ilgi odagi olma yolunda ilerliyor. Belki bundan sonra, sadece reklamverenler degil, bizler de 'kapimizdan disari adimimizi attigimiz' an karsimiza cikan reklamlara daha bir ilgiyle bakariz ve bu yeniden dogusa tanik oluruz.